Σοβιετική Ένωση και Κύπρος

Σοβιετικές προτάσεις για το Κυπριακό ζήτημα

Σ' ό,τι αφορά το Κυπριακό ζήτημα, η Σοβιετική Ένωση επανειλημμένα διακήρυξε τη θέση της υπέρ μιας ειρηνικής διευθέτησής του, με βάση τα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών και με γνώμονα τα συμφέροντα του ίδιου του λαού της Κύπρου. Μάλιστα τον Ιανουάριο του 1986 η Σοβιετική Ένωση υπέβαλε προτάσεις «Για τις αρχές διευθέτησης του Κυπριακού προβλήματος και τους τρόπους επίτευξής της». Οι προτάσεις διαβιβάστηκαν στην ελληνοκυπριακή και την τουρκοκυπριακή πλευρά, τις κυβερνήσεις Ελλάδας και Τουρκίας και τα Ηνωμένα Έθνη.

 

Οι σοβιετικές προτάσεις προέβλεπαν:

 

Η Κυπριακή Δημοκρατία πρέπει να παραμείνει ανεξάρτητο, αυτοτελές, εδαφικά ακέραιο, ενιαίο κράτος και η κυριαρχία του πρέπει να επεκτείνεται σε όλο το έδαφος του νησιού χωρίς εξαίρεση. Είναι απαράδεκτη η διαίρεση της Κύπρου με οποιαδήποτε μορφή ή η προσάρτησή της, πλήρης ή μερική, από οποιαδήποτε χώρα ή χώρες.

 

Ζητήματα εσωτερικής δομής του Κυπριακού κράτους, περιλαμβανομένης της δυνατότητας εγκαθίδρυσης μιας ομοσπονδίας, θα πρέπει να διευθετηθούν από τους ίδιους τους Κυπρίους —  Έλληνες και Τούρκους — με ειρηνικά μέσα, μέσω εποικοδομητικών διαπραγματεύσεων, λαμβάνοντας υπόψιν τα νόμιμα συμφέροντα και των δυο κοινοτήτων, χωρίς οποιαδήποτε εξωτερική ανάμειξη και απόπειρες επιβολής λύσεων ξένων προς αυτούς. Η μελλοντική κρατική δομή της Κύπρου πρέπει να εξασφαλίζει ειρηνική ύπαρξη των κοινοτήτων υπό συνθήκες πλήρους ασφάλειάς τους.

 

Η αποστρατικοποίηση του εδάφους του νησιού, πράγμα που θα ανταποκρινόταν πλήρως στο αδέσμευτο καθεστώς της Κύπρου, είναι απαραίτητος όρος για μια διευθέτηση. Η χρησιμοποίηση του νησιού για στρατιωτικούς σκοπούς από άλλα κράτη είναι απαράδεκτη. Όλα τα στρατεύματα ξένων κρατών θα πρέπει ν' αποσυρθούν από το νησί και οι δραστηριότητες των ξένων στρατιωτικών βάσεων κι εγκαταστάσεων πρέπει να τερματιστούν. Οι άνισες συνθήκες και συμφωνίες, που ακρωτηριάζουν την κυριαρχία και ανεξαρτησία της Κυπριακής Δημοκρατίας, πρέπει να καταργηθούν.

 

Το Κυπριακό πρέπει να λυθεί στα πλαίσια του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών και στη βάση των ψηφισμάτων του.

 

Για τη διευθέτηση του προβλήματος, η Σοβιετική Ένωση πρότεινε τη σύγκληση, στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών, αντιπροσωπευτικής διεθνούς διάσκεψης για την Κύπρο.