Απαισιά

Image

Σχετικά απομονωμένο χωριό της επαρχίας Λεμεσού, μεταξύ των ποταμών Λιμνάτη και Γαρύλλη, 480 μ. πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Βρίσκεται στα ΝΑ. του χωριού Λιμνάτης και στα ΝΔ. της Γεράσας.

 

Τοποθετημένο πάνω στις κρητίδες, τις μάργες και τις μαργαϊκές κρητίδες, του σχηματισμού Πάχνας της Μειόκαινης γεωλογικής περιόδου και κάτω από μια μέση ετήσια βροχόπτωση γύρω στα 575 χιλιοστόμετρα, η Απαισιά ανέπτυξε τις καλλιέργειες των σιτηρών, των νομευτικών φυτών, των αμυγδαλιών, των ελιών, πολύ λίγων αμπελιών και κυρίως της χαρουπιάς. Επικρατεί σε μεγάλο βαθμό συγκαλλιέργεια σιτηρών και χαρουπιών. Αν και τα εδάφη της Απαισιάς είναι ασβεστούχα, ωστόσο η κατ' εξοχήν αμπελουργική περιφέρεια βρίσκεται στα βόρεια. Εξάλλου, η κτηνοτροφία αιγοπροβάτων δεν είναι και πολύ ανεπτυγμένη.

 

Το χωριό είναι κτισμένο σ' ένα ύψωμα που οι πλευρές του διαμελίστηκαν από τους παραπόταμους και τα μικρά ρυάκια του Γαρύλλη. Ο οικισμός είναι συγκεντρωτικού τύπου με λίγες σκόρπιες οικοδομές στην περιφέρεια. Το υψόμετρο πέφτει από τις τρεις πλευρές του υψώματος εκτός από τη βόρεια όπου ανεβαίνει. Ο μοναδικός δρόμος από την πεδιάδα της Λεμεσού προς το χωριό είναι ανηφορικός και ελικοειδής.

 

Σύμφωνα με τα υπάρχοντα στοιχεία οι πλήρεις απογραφές πληθυσμού έχουν ως ακολούθως:

 

Χρονολογία Κάτοικοι
1881 100 
1891 134 
1901 156 
1911 187 
1921 234 
1931 221
1946 273 
1960 292 
1973 297 
1976 329 
1982 239 
1992 280 
2001 323 

 

Η Απαισιά στα ΝΔ. συνδέεται με το δρόμο Λεμεσού - Λιμνάτη, ενώ με τη Γεράσα στα ΒΑ. συνδέεται με χωματόδρομο.

 

Η Απαισιά δεν μνημονεύεται από τον ντε Μας Λατρί στον κατάλογο των φέουδων ή των βασιλικών κτημάτων της λουζινιανο - Βενετικής περιόδου. Ο Τζέφρυ (1918) βρήκε το χωριό «σύγχρονο και χωρίς ενδιαφέρον».

 

Ο Γκάννις αναφέρεται στους συλημένους ρωμαϊκούς τάφους που βρίσκονται πληθωρικοί μέσα και γύρω από το χωριό.

 

Ο Σίμος Μενάρδος, με αναφορά στην Απαισιά σημειώνει ότι η «Ἀπαισιά ἦτο πόλις ἐν τῇ Μικρᾷ Μυσίᾳ». Ο Ν. Κληρίδης προχωρεί να τονίσει πως ονόματα όπως η Απαισιά «μαρτυροῦν τόν ἐρχομό τῶν ανθρώπων ἀπό τή Μ. Ἀσία».

 

Το χωριό φαίνεται ότι διασώζει στην ονομασία του το αρχαίο τοπωνύμιο Απαισός (υπήρχε αρχαία πόλη στη Μικρά Ασία με την ονομασία αυτή). Την αρχαία προέλευση της ονομασίας του χωριού ενισχύει και το γεγονός ότι στην περιοχή του βρέθηκαν αρκετοί αρχαίοι τάφοι, βασικά της περιόδου των Ρωμαϊκών χρόνων. Εφόσον υπήρχε εκεί αρχαίο νεκροταφείο, φυσικά θα υφίστατο κάπου κοντά κι ο αντίστοιχος αρχαίος οικισμός.