Αρχάγγελος, Γιαλούσα

Η εκκλησία αυτή είναι σήμερα δίκλιτη. Το νότιο κλίτος, μεγαλύτερο και ευρύτερο, είναι νεότερο. Στη νότια πλευρά έχει ανοικτή στοά που στηρίζεται σε τόξα και καλύπτεται με δοκίδες και κεραμίδια.

 

Το βόρειο κλίτος αποτελείται από ένα μονόκλιτο ναό με τρούλλο, με προεξέχουσα ημικυκλική αψίδα και ευρύ νάρθηκα, πάλι μονόκλιτο με τρούλλο, που είναι νεότερος του κυρίως ναού. Ο τρούλλος του κυρίως ναού είχε τέσσερα μικρά παράθυρα. Ο αρχικός ναός είναι κτισμένος με αδρά τετραγωνισμένους πωρόλιθους. Ο βόρειος τοίχος, που σώζεται σήμερα, διαπλάθεται πλαστικά με τρία αβαθή αψιδώματα. Η θύρα στο δυτικό αψίδωμα είναι νεότερη. Η αρχική θύρα βρισκόταν στο μέσο αψίδωμα αλλά εντοιχίσθηκε. Ο αρχικός ναός, όπως δείχνουν τα λίγα μορφολογικά στοιχεία, κτίστηκε τον 12ο αιώνα. Ο ευρύς νάρθηκας, μεγαλύτερος από τον ναό, κτίστηκε αργότερα όπως δείχνει ο κατακόρυφος αρμός στο σημείο επαφής με το ναό. Στον βόρειο τοίχο του νάρθηκα, σε ύψος 2 μ. περίπου από το έδαφος, και πάνω από έναν κοσμήτη ορθογώνιας διατομής που διατρέχει εξωτερικά όλο το μήκος του βόρειου τοίχου, υπάρχουν 5 αβαθή βαθμιδωτά αψιδώματα που διασπούν τη μονοτονία του τοίχου. Στο μέσο του βόρειου τοίχου του νάρθηκα υπάρχει μια μικρή θύρα και ψηλά πάνω ένα στενό φωτιστικό άνοιγμα.

 

Πότε κτίστηκε ο εξωνάρθηκας δεν είναι δυνατό να διακριβωθεί. Τα βαθμιδωτά αψιδώματα του βόρειου τοίχου έρχονται σε αντίθεση με τη δυτική θύρα. Είναι δυνατό η δυτική θύρα να είναι μεταγενέστερη, οπότε και ο νάρθηκας μπορεί να χρονολογηθεί στα τέλη του 12ου αιώνα.