Ελληνοτουρκικόν Αγροτικόν Κόμμα

Πολιτικό κόμμα που ιδρύθηκε στην Κύπρο το 1924/25 από Έλληνες και Τούρκους Κυπρίους αγρότες και άλλους, με κύριο σκοπό την προώθηση και επίλυση των ποικίλων προβλημάτων που αντιμετώπιζε η κυπριακή ύπαιθρος.

 

Ηγετική φυσιογνωμία του κόμματος αυτού ήταν ο δικηγόρος και πολιτευτής Κυριάκος Π. Ρωσσίδης* από την Περιστερωνοπηγή της Αμμοχώστου. Ο Ρωσσίδης ήταν πρωτεργάτης ενός μεγάλου αγροτικού συνεδρίου που οργανώθηκε τον Απρίλιο του 1924 στο Λευκόνοικο, με ευρεία συμμετοχή Ελλήνων και Τούρκων Κυπρίων αγροτών που απαιτούσαν βελτίωση των επικρατουσών συνθηκών, ίδρυση αγροτικής τράπεζας, λιγότερη εξάρτηση από τους αστούς, κατάργηση του φόρου της δεκάτης κ.α. Το συνέδριο του Λευκονοίκου δεν ασχολήθηκε με πολιτικά ζητήματα, όμως απετέλεσε εκδήλωση που οδήγησε στην ίδρυση αγροτικού κόμματος. Το κόμμα δημιουργήθηκε και τυπικά μετά από δεύτερο μεγάλο συνέδριο αγροτών που έγινε στη Λευκωσία τον Ιούλιο του 1925, με πρωτεργάτη και πάλι τον Ρωσσίδη, ο οποίος δημοσίευσε τότε και το βιβλίο του με τίτλο Η πολιτική του Αγροτικού Κόμματος. Ομιλητές στο συνέδριο ήταν Έλληνες και Τούρκοι, που τάχθηκαν υπέρ της ελληνοτουρκικής συνεργασίας ακόμη και σ' αυτό το Νομοθετικό Συμβούλιο. Συνετάχθη επίσης κοινό υπόμνημα για την επίλυση των προβλημάτων των αγροτών. Ο Ρωσσίδης εξουσιοδοτήθηκε να καταρτίσει τον κατάλογο των Ελλήνων και Τούρκων υποψηφίων του κόμματος για τις βουλευτικές εκλογές που είχαν προκηρυχθεί για τον Οκτώβριο του 1925. Ο ίδιος ο Ρωσσίδης εξελέγη βουλευτής και επανεξελέγη αργότερα, μέχρι και το 1931, οπότε τα δικτατορικά μέτρα που πήραν οι Αγγλοι μετά την εξέγερση του Οκτωβρίου (τα γνωστά Οκτωβριανά*) ανέστειλαν κάθε οργανωμένη δραστηριότητα.

 

Το Ελληνοτουρκικόν Αγροτικόν Κόμμα δημιουργήθηκε σε μια εποχή κατά την οποία οι Κύπριοι αγρότες, εργάτες και τεχνίτες είχαν αρχίσει να οργανώνονται σε σύνολα και να διεκδικούν τα δικαιώματά τους, αλλά και ν' αναμειγνύονται ενεργά στα κοινά, αφαιρώντας σιγά - σιγά, την μονοπώληση των δημοσίων πραγμάτων στην Κύπρο από την ολιγάριθμη τάξη των αστών και την Εκκλησία.

 

Ο Ρωσσίδης εξέδιδε, από τον Δεκέμβριο του 1926 μέχρι και τον Οκτώβριο του 1929, και την εβδομαδιαία εφημερίδα «Δημιουργία»*, η οποία απηχούσε, ως ένα μεγάλο βαθμό, τις απόψεις του Αγροτικού Κόμματος και ενίσχυε τον αγώνα του για κοινωνικές διεκδικήσεις.