Σουηδική αποστολή στην Κύπρο

Αρχαιολόγοι από τη Σουηδία στην Κύπρο 1927-1931

Image
 

Τo 1923 ένας νεαρός Σουηδός αρχαιολόγος κατέφθασε στην Κύπρο για να μελετήσει την αρχαιολογία και γενικότερα τον πολιτισμό του νησιού. Είχε προσκληθεί από το Σουηδό πρόξενο στην Κύπρο Λουκή Ζ. Πιερίδη, που ήταν και μέλος του Κυπριακού Αρχαιολογικού Συμβουλίου ο οποίος ήδη από το 1922 είχε εισηγηθεί όπως αποσταλεί Σουηδική ομάδα στο νησί για να αναλάβει τη διεξαγωγή ανασκαφών. Συνεπώς, οι απαρχές της Αποστολής αυτής συνδέονται άμεσα με την οικογένεια Πιερίδη. Σε μεταγενέστερο στάδιο, μετά από έτη ανασκαφών, οι Σουηδοί αρχαιολόγοι λειτουργούσαν υπό την μόνιμη αιγίδα του Λουκή Ζ. Πιερίδη.

 

Ο νεαρός Σουηδός

 

Ο νεαρός Σουηδός όχι μόνο μελέτησε υλικό σε μουσεία αλλά διεξήγαγε ανασκαφές στο Φρέναρος, στην Αλάμπρα και στην Καλοψίδα και ανακάλυψε οχυρώσεις στους  Νικολήδες. Τα πορίσματα των ερευνών του δημοσιεύθηκαν το 1926 σε εργασία του με τίτλο Studies on Prehistoric Cyprus η οποία αποτελεί μέχρι τις μέρες μας πολύ σημαντικό συγγραφικό έργο όσον αφορά την Εποχή του Χαλκού στην Κύπρο, αν και πρόσφατες έρευνες έχουν αναθεωρήσει κάποιες από τις θεωρίες του. Όταν ο Einar Gjerstad, ο νεαρός αυτός αρχαιολόγος, επέστρεψε στη Σουηδία, άρχισε να προετοιμάζεται  για μεγάλης κλίμακας αρχαιολογική αποστολή στην Κύπρο. Τη διαχείριση της Αποστολής ανέλαβε ένα συμβούλιο υπό τη διεύθυνση του Πρίγκιπα Gustav Adolf (που αργότερα έγινε Bασιλιάς Gustav VI Adolf). Ιδιώτες δωρητές συνέβαλαν με γενναιόδωρες χρηματικές εισφορές και το Σουηδικό κράτος κάλυψε κάποια επιπρόσθετα έξοδα όταν οι ανασκαφές είχαν σχεδόν ολοκληρωθεί.

 

Το καθεστώς

Η διαχείριση της αρχαιολογικής κληρονομιάς της Κύπρου ανάγεται στα χρόνια της αγγλοκρατίας, με την ίδρυση του Κυπριακού Μουσείου στα 1882, στη Λευκωσία. Αυτό έγινε κατόπιν αιτήματος όλων των κατοίκων του νησιού, το οποίο τέθηκε στις αποικιοκρατικές αρχές από αντιπροσωπεία που αποτελείτο από τον Αρχιεπίσκοπο, τον Καδή, τον Μουφτή και άλλους, ως αντίδραση στις λαθραίες ανασκαφές και στην παράνομη εξαγωγή αρχαιοτήτων από το νησί.

Οι Άγγλοι διατήρησαν τον οθωμανικό νόμο περί αρχαιοτήτων του 1874 για ένα διάστημα πέραν των είκοσι χρόνων μετά την έλευσή τους στο νησί. Σύμφωνα με το νόμο αυτό, το ένα τρίτο των ευρημάτων από νόμιμες ανασκαφές πήγαινε στο κράτος, ένα τρίτο στον ιδιοκτήτη της γης και το τελευταίο τρίτο στον ανασκαφέα. Τόσο κατά τη διάρκεια της τουρκοκρατίας όσο και κατά την πρώιμη αγγλοκρατία πολλοί επιτήδειοι (συμπεριλαμβανομένων προξένων και κρατικών αξιωματούχων) εκμεταλλεύονταν την ένδεια και την άγνοια που υπήρχε στο νησί, αγοράζοντας τη γη στην οποία ήθελαν να ανασκάψουν, με αποτέλεσμα να δικαιούνται τα δύο τρίτα των ευρημάτων, ως ανασκαφείς και ταυτόχρονα ως ιδιοκτήτες της γης. Ο οθωμανικός νόμος του 1874 έδειχνε επίσης μεγάλη ανοχή στην εξαγωγή αρχαιοτήτων από όλη την οθωμανική επικράτεια.

Ο πρώτος αρχαιολογικός νόμος που ψηφίστηκε στην Κύπρο επί αγγλοκρατίας ήταν ο Περί Αρχαιοτήτων Νόμος του 1905. Παρ’ όλα αυτά, οι λαθραίες ανασκαφές και η παράνομη εξαγωγή αρχαιοτήτων δεν σταμάτησαν.

 

Οι Σουηδοί 
Το Σεπτέμβριο του 1927, μετά από μια τροποποίηση του νόμου στο σημείο που αφορά την εξαγωγή αρχαιοτήτων, καταφθάνει στην Κύπρο η Σουηδική Αποστολή, η οποία ανασκάπτει πολλές θέσεις σε όλο το νησί και θέτει με τρόπο συστηματικό τις επιστημονικές βάσεις της αρχαιολογίας της Κύπρου. Η Σουηδική Αποστολή έλαβε το ½ των ευρημάτων, σύμφωνα με την τροποποίηση του νόμου.

Μέλη της Aποστολής ήταν: οι αρχαιολόγοι Einar Gjerstad, Alfred Westholm, Erik Sjöqvist και ο αρχιτέκτονας John Lindros. Ήταν όλοι τους πολύ νέοι, κάτω των τριάντα ετών. Η Σουηδική Αρχαιολογική Αποστολή διενήργησε μεγάλης κλίμακας ανασκαφές σε ολόκληρο το νησί κατά την περίοδο 1927 με 1931. Στο μικρό αυτό διάστημα των τεσσάρων μόνον ετών  διερευνήθηκαν περίπου 21 αρχαιολογικές θέσεις παγκυπρίως. Στόχος των ανασκαφών ήταν να οριστεί μια χρονολόγηση της αρχαιολογίας της Κύπρου και να διερευνηθούν κάποια αρχαιολογικά προβλήματα.

Τα αρχαιολογικά κατάλοιπα κάλυπταν μια μεγάλη χρονολογική περίοδο ξεκινώντας από τη Νεολιθική και φτάνοντας μέχρι και τα Ρωμαϊκά χρόνια. Το μεγαλύτερο μέρος των ευρημάτων, γύρω στα 10.000 αγγεία, βρέθηκαν σε 300 περίπου λαξευτούς θαλαμωτούς τάφους. Χιλιάδες αγάλματα αποκαλύφτηκαν σε ιερά και σε χώρους ναών και σημαντικά ευρήματα ανασκάφηκαν σε αρχαίους οικισμούς, φρούρια, σε ένα βασιλικό ανάκτορο και σε ένα Ρωμαϊκό θέατρο. Εκτός από αγγεία και αγάλματα τα ευρήματα περιλάμβαναν και αντικείμενα μεταλλικά, ελεφαντοστέϊνα, γυάλινα και λίθινα. Τα αποτελέσματα των ανασκαφών δημοσιεύτηκαν στο Swedish Cyprus Expedition Τόμοι I-IV: 3 (E. Gjerstad et al.), Stockholm και Lund, 1934-1972 (SCE).

Υπεύθυνος των ανασκαφών ήταν ο Einar Gjerstad. Στο βιβλίο του Ages and days in Cyprus (δημοσιευμένο στη Σουηδική γλώσσα το 1933 και στην Αγγλική το 1980), ο Gjerstad αφηγείται κάπως εκλαϊκευμένα τις ανασκαφικές του δραστηριότητες και περιγράφει με ιδιαίτερη ζωντάνια την καθημερινή ζωή των αρχαιολόγων και των Κυπρίων με τους οποίους διατηρούσαν επαφές. Η σχέσεις των αρχαιολόγων με τους ντόπιους παρατίθενται με πολύ χιούμορ και με ανέκδοτα. Κατά τη διάρκεια της παραμονής τους στο νησί οι Σουηδοί συνάντησαν σημαντικές προσωπικότητες και έκαναν καλούς φίλους παντού. Παρατίθεται πιο κάτω ένα απόσπασμα από το βιβλίο του Gjerstad όπου διαφαίνονται οι καλές του γνώσεις πάνω στις δυνατότητες της αρχαιολογίας:

«…Είναι λοιπόν ξεκάθαρο ότι μια αρχαιολογική αποστολή δεν αφορά μόνο την  αρχαιολογική έρευνα καθαυτή. Περιλαμβάνει επίσης και συνομιλίες με τους ανθρώπους που κατοικούν κοντά στους αρχαιολογικούς χώρους. Όταν ολοκληρωθεί η ανασκαφή μιας μέρας όλοι επιστρέφουν στο καφενείο και τότε είναι που ξεκινούν οι ουσιαστικές κουβέντες… Με άλλα λόγια, γνωρίζοντας καλά τις ζωές των σημερινών χωρικών, αποκτά κανείς την ικανότητα να ψυχολογεί τα προϊστορικά γεγονότα και να κατανοεί σκέψεις που δεν είναι τεκμηριωμένες γραπτά».


Οι Κυπριακές Συλλογές στο Medelhavsmuseet
Σύμφωνα με το νόμο που ίσχυε τότε, με τη λήξη των ανασκαφών την Άνοιξη του 1931, όλα τα ευρήματα μοιράστηκαν μεταξύ της Κύπρου και της Σουηδίας. Οι αποικιοκρατικές αρχές επέτρεψαν την εξαγωγή πέραν των μισών ευρημάτων στη Σουηδία. Ο συνολικός αριθμός των ευρημάτων από τις ανασκαφές ανερχόταν σε περίπου 18.000 αντικείμενα και οι Σουηδοί έλαβαν περίπου 12.000 ή το 65% των ευρημάτων. Επιπλέον, πήραν μαζί τους περισσότερα από 5.000 κιβώτια με κεραμικά όστρακα. Το υλικό αυτό αποτελεί και το κυρίως υλικό της συλλογής του Medelhavsmuseet.

Οι επιστημονικές μέθοδοι της Σουηδικής Αρχαιολογικής Αποστολής στην Κύπρο είχαν ως αποτέλεσμα οι Κυπριακές Συλλογές στο Medelhavsmuseet να αποτελούν τις μεγαλύτερες και πιο σημαντικές συλλογές Κυπριακών αρχαιοτήτων στον κόσμο εκτός της Κύπρου. Υπάρχουν βέβαια σημαντικές αλλά μικρότερες συλλογές στο Metropolitan Museum της Νέας Υόρκης, στην Κοπεγχάγη και στο Βρετανικό Μουσείο στο Λονδίνο. Τα αντικείμενα των συλλογών αυτών όμως συχνά δεν συνοδεύονται από την απαραίτητη επιστημονική τεκμηρίωση των συνθηκών εύρεσής τους. Συνεπώς, το υλικό στο Medelhavsmuseet, μαζί με τα σχετικά αρχεία, αποτελεί μια αστείρευτη πηγή πληροφοριών για ερευνητές από όλο τον κόσμο.

Η Κυπριακή συλλογή αποτελείται ουσιαστικά από τα ευρήματα της Σουηδικής Αποστολής αν και το 1925, προτού ξεκινήσει η Αποστολή, ο Πρίγκιπας (και αργότερα Βασιλιάς) Gustav Adolf έλαβε από τον πρόξενο της Σουηδίας στην Κύπρο Λουκή Ζ. Πιερίδη ως δώρο μια συλλογή αποτελούμενη από 130 Κυπριακά αγγεία διαφόρων περιόδων. Τα περισσότερα από τα αγγεία αυτά παρουσιάστηκαν στο Μουσείο Εθνικών Αρχαιοτήτων και αργότερα μεταφέρθηκαν στο Medelhavsmuseet. Τον ίδιο χρόνο 30 από τα αγγεία αυτά δόθηκαν στο Εθνικό Μουσείο και σήμερα εκτίθενται στο Medelhavsmuseet μετά από μακρόχρονο δανεισμό. Οι Κυπριακές Συλλογές περιλαμβάνουν επίσης και ευρήματα που βρέθηκαν κατά τη διάρκεια ανασκαφών που έγιναν εκτός των πλαισίων της Αποστολής. Το περισσότερο από το υλικό αυτό δεν δημοσιεύτηκε στο SCE. Το 1926 ο Einar Gjerstad  παρουσίασε στο Μουσείο Εθνικών αρχαιοτήτων μια ομάδα αγγείων και 60 κιβώτια με κεραμικά όστρακα της Μέσης Εποχής του Χαλκού. Τα αντικείμενα αυτά τα είχε βρει ο Gjerstad το 1924 κατά την πρώτη του επίσκεψη στην Κύπρο όταν ανέσκαψε τον οικισμό της Καλοψίδας. Επιπλέον, ένας αριθμός αντικειμένων προστέθηκε στις συλλογές αφού κάποια αντικείμενα δόθηκαν στη συλλογή ως δώρα ή είχαν αγοραστεί αφού είχαν ολοκληρωθεί οι έρευνες της Αποστολής.

 

Ανασκαφές 



Άγιος Σωζόμενος   Άγιος Σωζόμενος
Αρχαίο Ιδάλιο: Τμήμα Αρχαιοτήτων   Αρχαίο Ιδάλιο: Τμήμα Αρχαιοτήτων
Ακάκι-Πιάθκια   Ακάκι-Πιάθκια
Καταλύματα των Πλακωτών: Τμήμα Αρχαιοτήτων   Καταλύματα των Πλακωτών: Τμήμα Αρχαιοτήτων
Κολόσσι: Μεσαιωνικός Ζαχαρόμυλος:Τμήμα Αρχαιοτήτων   Κολόσσι: Μεσαιωνικός Ζαχαρόμυλος:Τμήμα Αρχαιοτήτων
Ερήμη Πιθάρκα: Τμήμα Αρχαιοτήτων   Ερήμη Πιθάρκα: Τμήμα Αρχαιοτήτων
Λόφος Αγίου Γεωργίου- ΠΑ.ΣΥ.Δ.Υ,  Λευκωσία: Τμήμα Αρχαιοτήτων   Λόφος Αγίου Γεωργίου- ΠΑ.ΣΥ.Δ.Υ, Λευκωσία: Τμήμα Αρχαιοτήτων
Παλαιό Δημαρχείο, εντός των τειχών Λευκωσία: Τμήμα Αρχαιοτήτων   Παλαιό Δημαρχείο, εντός των τειχών Λευκωσία: Τμήμα Αρχαιοτήτων
Τσέρι-Αγκάλη   Τσέρι-Αγκάλη
Αποχετευτικό Λάρνακας: Σωστικές ανασκαφές Τμήματος Αρχαιοτήτων   Αποχετευτικό Λάρνακας: Σωστικές ανασκαφές Τμήματος Αρχαιοτήτων
Χοιροκοιτία: Παναγία του Κάμπου: Τμήμα Αρχαιοτήτων   Χοιροκοιτία: Παναγία του Κάμπου: Τμήμα Αρχαιοτήτων
Αγία Βαρβάρα- Ασπρόκρεμνος: Πανεπιστήμια Κύπρου, Cornell και Trent   Αγία Βαρβάρα- Ασπρόκρεμνος: Πανεπιστήμια Κύπρου, Cornell και Trent
Άγιος Τύχωνας - Κλήμονας: Γαλλική Αρχαιολογική Αποστολή (Collège de France, EHESS, CNRS-Muséum national d’Histoire naturelle) 
  Άγιος Τύχωνας - Κλήμονας: Γαλλική Αρχαιολογική Αποστολή (Collège de France, EHESS, CNRS-Muséum national d’Histoire naturelle)
Άης Γιώρκης, Κρήτου Μαρόττου και Ακρωτήρι - Αετόκρεμνος: Πανεπιστήμιο Nevada, Las Vegas   Άης Γιώρκης, Κρήτου Μαρόττου και Ακρωτήρι - Αετόκρεμνος: Πανεπιστήμιο Nevada, Las Vegas
Αμαργέτη: Έρευνα πεδίου (Πανεπιστήμιο Γκρατς, Αυστρία)   Αμαργέτη: Έρευνα πεδίου (Πανεπιστήμιο Γκρατς, Αυστρία)
Ακρωτήρι-Dreamer's Bay   Ακρωτήρι-Dreamer's Bay
Αμαθούντα, Λιμάνι: Γαλλική Σχολή Αθηνών   Αμαθούντα, Λιμάνι: Γαλλική Σχολή Αθηνών
Αλάμπρα-Μούττες: Πανεπιστημίου του Queensland   Αλάμπρα-Μούττες: Πανεπιστημίου του Queensland
Αμαθούντα (Παλάτι): Γαλλική Σχολή Αθηνών   Αμαθούντα (Παλάτι): Γαλλική Σχολή Αθηνών
Κούκλια-Παλαίπαφος: Η αστική τοπογραφία της αρχαίας Πάφου (2006-2010): Πανεπιστήμιο Κύπρου   Κούκλια-Παλαίπαφος: Η αστική τοπογραφία της αρχαίας Πάφου (2006-2010): Πανεπιστήμιο Κύπρου
Ancient Akrotiri-Dreamer’s Bay Project. Ενάλια Επισκόπηση   Ancient Akrotiri-Dreamer’s Bay Project. Ενάλια Επισκόπηση
Ανώγυρα - Βλου: Ρωσική Ακαδημία Επιστημών   Ανώγυρα - Βλου: Ρωσική Ακαδημία Επιστημών
Αθηένου-Μάλλουρα: Davidson College, Davidson, North Carolina.   Αθηένου-Μάλλουρα: Davidson College, Davidson, North Carolina.
Αρχαίο Ιδάλιο – Κάτω Πόλη: Lycoming College   Αρχαίο Ιδάλιο – Κάτω Πόλη: Lycoming College
 Γερόνησος: Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης
  Γερόνησος: Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης
Βρέτσια/Αγ. Ιωάννης- Ρουδιάς (υπώρειες  του Τροόδους): Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
  Βρέτσια/Αγ. Ιωάννης- Ρουδιάς (υπώρειες του Τροόδους): Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
Δάσος Ραντίδι, Πάφος   Δάσος Ραντίδι, Πάφος
Γεροσκήπου, «Άγιοι Πέντε»: Πανεπιστήμιο Κύπρου   Γεροσκήπου, «Άγιοι Πέντε»: Πανεπιστήμιο Κύπρου
Δρομολαξιά - Βυζακιά (Χαλά Σουλτάν Τεκκέ) -  Vrije Universiteit   Δρομολαξιά - Βυζακιά (Χαλά Σουλτάν Τεκκέ) - Vrije Universiteit
Εκκλησία Αγίου Νικολάου της Γεωργιανής Μονής στη Γιαλιά: Εθνικό Γραφείο Συντήρησης Πολιτιστικής Κληρονομιάς Γεωργίας   Εκκλησία Αγίου Νικολάου της Γεωργιανής Μονής στη Γιαλιά: Εθνικό Γραφείο Συντήρησης Πολιτιστικής Κληρονομιάς Γεωργίας
Δρομολαξιά-Βυζακιά (Χαλά Σουλτάν Τεκκέ)- Πανεπιστήμιο Gothenburg   Δρομολαξιά-Βυζακιά (Χαλά Σουλτάν Τεκκέ)- Πανεπιστήμιο Gothenburg
Επισκοπή -Παμπούλα: Πανεπιστήμιο Cincinnati   Επισκοπή -Παμπούλα: Πανεπιστήμιο Cincinnati
Ερήμη-Λαόνιν του Ποράκου: Πανεπιστήμιο του Τορίνο   Ερήμη-Λαόνιν του Ποράκου: Πανεπιστήμιο του Τορίνο
Θαλάσσιο Πρόγραμμα Επισκόπησης της νοτιοδυτικής Κύπρου   Θαλάσσιο Πρόγραμμα Επισκόπησης της νοτιοδυτικής Κύπρου
Καλαβασός - Κοκκινόγια: East Anglia University   Καλαβασός - Κοκκινόγια: East Anglia University
Κίτιον-Παμπούλα   Κίτιον-Παμπούλα
 Καταλιόντας Κούρβελλος: Πανεπιστήμιο της Γενεύης   Καταλιόντας Κούρβελλος: Πανεπιστήμιο της Γενεύης
Κίτιον-Περβόλια   Κίτιον-Περβόλια
Κισσόνεργα – Σκαλιά:  Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ   Κισσόνεργα – Σκαλιά: Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ
 Κάτω Πάφος: Πανεπιστήμιο Βαρσοβίας   Κάτω Πάφος: Πανεπιστήμιο Βαρσοβίας
 Κάτω Πάφος - Τούμπαλος: Πανεπιστήμιο Κατάνιας   Κάτω Πάφος - Τούμπαλος: Πανεπιστήμιο Κατάνιας
Κισσόνεργα-Νεολιθικό πηγάδι: Τμήμα Αρχαιοτήτων/ Πανεπιστήμιο Εδιμβούργου

  Κισσόνεργα-Νεολιθικό πηγάδι: Τμήμα Αρχαιοτήτων/ Πανεπιστήμιο Εδιμβούργου
Μακούντα-Βούλες   Μακούντα-Βούλες
Μονή, Πεντάκωμο και Μοναγρούλι: Αρχαιολογικό Πρόγραμμα   Μονή, Πεντάκωμο και Μοναγρούλι: Αρχαιολογικό Πρόγραμμα
Νέα (Κάτω) Πάφος: Αγορά, Πανεπιστήμιο Jegeillonian Πολωνίας    Νέα (Κάτω) Πάφος: Αγορά, Πανεπιστήμιο Jegeillonian Πολωνίας
Κοιλάδα του ποταμού Κούρη: Πανεπιστήμια Φλωρεντίας, Κιέτι και Πεσκάρας   Κοιλάδα του ποταμού Κούρη: Πανεπιστήμια Φλωρεντίας, Κιέτι και Πεσκάρας
Κοιλάδα του Ποταμού Τρέμιθου: Trent University Archaeological Research Centre   Κοιλάδα του Ποταμού Τρέμιθου: Trent University Archaeological Research Centre
Κούκλια/Παλαίπαφος, Βόρεια Αίθουσα του Ιερού της Αφροδίτης: Πανεπιστήμιο Ζυρίχης   Κούκλια/Παλαίπαφος, Βόρεια Αίθουσα του Ιερού της Αφροδίτης: Πανεπιστήμιο Ζυρίχης
Kourion Urban Space Project   Kourion Urban Space Project
Ναυάγιο Μαζωτού: Πανεπιστήμιο Κύπρου
  Ναυάγιο Μαζωτού: Πανεπιστήμιο Κύπρου
Παλάτι της Αμαθούντας: Γαλλική Αρχαιολογική Σχολή Αθηνών   Παλάτι της Αμαθούντας: Γαλλική Αρχαιολογική Σχολή Αθηνών
Πέρα Ορεινής-Φράγκισσα   Πέρα Ορεινής-Φράγκισσα
 Πόλη Χρυσοχούς: Πανεπιστήμιο Princeton   Πόλη Χρυσοχούς: Πανεπιστήμιο Princeton
Πολιτικό - Κοκκινόροτσος: Πανεπιστήμιο La Trobe Μελβούρνης
  Πολιτικό - Κοκκινόροτσος: Πανεπιστήμιο La Trobe Μελβούρνης
Πολιτικό - Τρουλλιά: University of West Carolina Charlotte, ΗΠΑ   Πολιτικό - Τρουλλιά: University of West Carolina Charlotte, ΗΠΑ
Πραστειό -Μεσόροτσος: Πανεπιστήμιο Εδιμβούργου   Πραστειό -Μεσόροτσος: Πανεπιστήμιο Εδιμβούργου
Πύλα-Βίγλα   Πύλα-Βίγλα
Πύλα-Κοκκινόκρεμος   Πύλα-Κοκκινόκρεμος
Πρόγραμμα 'Akrotiri Dunes': Πανεπιστήμιο Nevada, Las Vegas   Πρόγραμμα 'Akrotiri Dunes': Πανεπιστήμιο Nevada, Las Vegas
Πύλα-Κουτσοπετρια: Indiana University of Pennsylvania, University of North Dakota, Messiah Colllege   Πύλα-Κουτσοπετρια: Indiana University of Pennsylvania, University of North Dakota, Messiah Colllege
Πύργος- Μαυροράχη, Λεμεσού: Ιταλικό Εθνικό Συμβούλιο Ερευνών   Πύργος- Μαυροράχη, Λεμεσού: Ιταλικό Εθνικό Συμβούλιο Ερευνών
Σουσκιού - Λαόνα: Πανεπιστήμιο  Εδιμβούργου/Αρχαιολογικό Ερευνητικό Κέντρο Λέμπας   Σουσκιού - Λαόνα: Πανεπιστήμιο Εδιμβούργου/Αρχαιολογικό Ερευνητικό Κέντρο Λέμπας
Τοποθεσία Άσπρος στον Ακάμα: Πανεπιστήμιο Colgate/Τμήμα Αρχαιοτήτων    Τοποθεσία Άσπρος στον Ακάμα: Πανεπιστήμιο Colgate/Τμήμα Αρχαιοτήτων
Τύμβος Λαόνας στην Παλαίπαφο   Τύμβος Λαόνας στην Παλαίπαφο
Τοποθεσία 'Αυλή', Πάνω Πύργος Τηλλυρίας: Μουσείο Ιεράς Μονής Κύκκου   Τοποθεσία 'Αυλή', Πάνω Πύργος Τηλλυρίας: Μουσείο Ιεράς Μονής Κύκκου
Λόφος Φάμπρικας, (Νέα Πάφος), Ελληνιστικό-Ρωμαϊκό Θέατρο: Πανεπιστήμιο Σύδνεϋ   Λόφος Φάμπρικας, (Νέα Πάφος), Ελληνιστικό-Ρωμαϊκό Θέατρο: Πανεπιστήμιο Σύδνεϋ
Λόφος της Φάμπρικας (Νέα Πάφος): Πανεπιστήμιο της Avignon   Λόφος της Φάμπρικας (Νέα Πάφος): Πανεπιστήμιο της Avignon
Χλώρακας-Παλλούρες   Χλώρακας-Παλλούρες
Χοιροκοιτία: Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών Γαλλίας   Χοιροκοιτία: Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών Γαλλίας
Υποβρύχιες έρευνες στην Ανατολική Κύπρο (Eastern Cyprus Maritime Survey): Institute of Nautical Archaeology (Texas A&M University)   Υποβρύχιες έρευνες στην Ανατολική Κύπρο (Eastern Cyprus Maritime Survey): Institute of Nautical Archaeology (Texas A&M University)
Ναυάγιο Νησιά, Παραλίμνι   Ναυάγιο Νησιά, Παραλίμνι

 

 

 

 

 

Πηγές  

  1. Marie-Louise Winbladh πρωην Επιμελήτρια, Medelhavsmuseet
  2. Τμήμα Αρχαιοτήτων Κύπρου 

Φώτο Γκάλερι

Image
Image
Image
Image