Κούμας Μιχαήλ

Εκπαιδευτικός, συγγραφέας και σημαντικός πνευματικός παράγων που έζησε κι έδρασε κυρίως στην Αμμόχωστο. Γεννήθηκε στο χωριό Γύψου της επαρχίας Αμμοχώστου το 1883 και πέθανε το 1976. Φοίτησε στο Παγκύπριο Γυμνάσιο και στο Γυμνάσιο της Λάρνακας απ’ όπου κι αποφοίτησε. Στη συνέχεια πήγε στην Αθήνα όπου φοίτησε σε διδασκαλείο. Μετά την ολοκλήρωση των σπουδών του επέστρεψε στην Κύπρο όπου εργάστηκε ως δάσκαλος και, στη συνέχεια, διευθυντής της αστικής σχολής Αμμοχώστου (1905-1912), ως δάσκαλος στην Αγγλική Σχολή Λευκωσίας (1916- 1917) και ως διευθυντής της Σχολής Αγίου Ανδρέα στο Ριζοκάρπασο (1917-1918). Στη συνέχεια επανήλθε στην Αμμόχωστο ως διευθυντής της Β΄ αστικής σχολής (1918 - 1940), παράλληλα δε δίδασκε και στο Ελληνικό Γυμνάσιο Αμμοχώστου (1929 - 1931 και 1938 - 1941).

 

Ο Μιχαήλ Κούμας ενδιαφερόταν ζωηρά για την αρχαιολογία και την ιστορία της Κύπρου, ιδίως δε τον ενδιέφερε ξεχωριστά η αρχαία Σαλαμίς. Στον χώρο αυτό, και σε άλλους ενδιαφέροντες αρχαιολογικούς και ιστορικούς χώρους της Αμμοχώστου ήταν πάντοτε πρόθυμος να ξεναγεί τους ξένους επισκέπτες. Μεταξύ αυτών ήταν κι ο Άγγλος συγγραφέας Morton τον οποίο ο Κούμας ξενάγησε το 1960 στους χώρους της Κύπρου όπου περπάτησε ο απόστολος Παύλος προς συλλογή υλικού για το βιβλίο του On the steps of Saint Paul.

 

Ο Κούμας διετέλεσε μέλος του διοικητικού συμβουλίου του Παγκυπρίου Διδασκαλικού Συνδέσμου και μέλος της επιτροπής του Επαρχιακού Μουσείου Αμμοχώστου. Έγραψε τόσο λογοτεχνικά όσο και εκπαιδευτικά βιβλία. Εκδομένα έργα του:

 

1. Βακχικόν ἆσμα (ποιήματα, 1910).

2. Ἡμέραι τῆς ἀρχαίας πόλεως Σαλαμῖνος (Αμμόχωστος, 1925).

3. Ἱστορία τῆς Κύπρου (σχολικό βοήθημα, Λάρνακα, 1926, με αρκετές επανεκδόσεις εκ των οποίων η τελευταία — η όγδοη — Αμμόχωστος, 1964).

4. Γεωγραφία τῆς Ἑλλάδος (σχολικό βοήθημα, Λεμεσός, 1927).

5. Κυπριώτικα Διηγήματα (περιλαμβάνει τα διηγήματα Ὁ Καλόγηρος [αναφέρεται στην εξέγερση του καλόγερου Ιωαννίκιου* στην Καρπασία το 1833], Ἡ Μαρικκο, Παπασπάθας, Ὁ Γάμοςτῆς Σταυρούλας και Ὁ  Ἀπόμαχος, Ἀμμόχωστος 1928˙ β΄ έκδοση, 1934˙ γ΄ έκδοση, με προσθήκη τριών ομιλιών του, 1961).

6. Γεωγραφία, Β΄ Κύκλος (σχολικό βοήθημα, Λεμεσός, 1929).

7. Ἑλλάς, ἤτοι Γεωγραφία τῆς Ἑλλάδος (σχολικό βοήθημα, Λάρνακα, 1933).

8. Γεωγραφία, Α΄ κύκλος (σχολικό βοήθημα, Λάρνακα, 1933).

9. Νέα Χημεία (σχολικό βοήθημα, Λάρνακα, 1933).

10. Φυσική Ἱστορία (σχολικό βοήθημα, Λευκωσία, 1933).

11. Τοπογραφία τῆς Κύπρου μετά χαρτῶν (σχολικό   βοήθημα, Λευκωσία, 1933).

12. Ἱστορία τῆς Ἀρχαίας Ἑλλάδος (σχολικό βοήθημα, Λευκωσία, 1933).

13. Ἰχνογραφία   (σχολικό   βοήθημα, Λάρνακα, 1933).

14. Γεωγραφία τῆς Ἑλλάδος (σχολικό βοήθημα, Λάρνακα, 1934).

15. Τά Παληά Βαρώσια καί ἡ Παληά Ἀμμόχωστος (αναμνήσεις και προσωπικές εντυπώσεις, Αμμόχωστος, 1971).