Παντελίδη Κωστάκη οδός
Η οδός Κωστάκη Παντελίδη στην εντός των τειχών Λευκωσία φέρει το όνομα του αστυνομικού που σκοτώθηκε στις 11 Μαΐου 1964 στην Αμμόχωστο από Τούρκους στασιαστές.
Ο Κωστάκης Παντελίδης ήταν γιος του αστυνόμου Μιχαλάκη Παντελίδη. Γεννήθηκε στη Λάρνακα την 1η Απριλίου 1943 και υπηρέτησε στο Αρχηγείο Αστυνομίας στη Λευκωσία. Σκοτώθηκε στις 11 Μαΐου 1964 στην Αμμόχωστο από Τούρκους στασιαστές, κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του, σε ένα από τα τραγικά επεισόδια της περιόδου 1963–64.
Βλέπε λήμμα: Διακοινοτικές ταραχές
Το γεγονός της δολοφονίας του Κωστάκη Παντελίδη αποτυπώθηκε και σε ποίημα του λαϊκού ποιητή Ανδρέα Μαππούρα.
Η οδός που φέρει το όνομά του, εντός των τειχών Λευκωσίας, συνδέει την Πλατεία Ελευθερίας με τους πεζόδρομους Λήδρας και Ονασαγόρου. Μετά την ανάπλαση και πεζοδρόμησή της το 2019, η περιοχή απέκτησε όμορφο, φιλικό χαρακτήρα, λειτουργώντας ως «μπαλκόνι» της Πλατείας Ελευθερίας και σημείο συνάντησης κατοίκων και επισκεπτών. Η απόφαση για την πεζοδρόμηση εγκρίθηκε από το Δημοτικό Συμβούλιο Λευκωσίας το 2019, ύστερα από εισήγηση της Επιτροπής Κυκλοφοριακού και Χώρων Στάθμευσης και δημόσια διαβούλευση.
Ονοματοδοσίες δρόμων στη Λευκωσία
Η ονοματοδοσία δρόμων στη Λευκωσία άρχισε στις αρχές του 20ου αιώνα. Πριν το 1900, οι δρόμοι ήταν γνωστοί από χαρακτηριστικά, επαγγέλματα ή οικογένειες της περιοχής. Κατά την οθωμανική και πρώιμη βρετανική περίοδο (μέχρι τα τέλη του 19ου αιώνα), οι δρόμοι δεν είχαν επίσημα ονόματα, αλλά ήταν γνωστοί από τα χαρακτηριστικά τους, τα επαγγέλματα ή τις οικογένειες που κατοικούσαν εκεί (π.χ. «ο δρόμος των σιδεράδων», «του Χασάν πασά», «στου Σεράι» κλπ.)
Με την Αγγλοκρατία (από το 1878) και ιδιαίτερα στις αρχές του 20ού αιώνα, η αποικιακή διοίκηση εισήγαγε πιο οργανωμένες μεθόδους πολεοδομίας και καταγραφής, και σταδιακά άρχισαν να τοποθετούνται επίσημες πινακίδες ονομάτων δρόμων, τόσο εντός όσο και εκτός των τειχών της πόλης.Η πιο συστηματική και καθολική ονοματοδοσία πραγματοποιήθηκε μετά το 1923, όταν ο Δήμος Λευκωσίας καθιέρωσε επίσημο πίνακα ονομάτων δρόμων και πλατειών, διευκολύνοντας την ταχυδρομική και δημοτική οργάνωση.
Η πρώτη φάση ονοματοδοσία των δρόμων (1920–1930) συνδύαζε: αρχαία κυπριακή ιστορία, ελληνική μυθολογία, εμπορική λειτουργία δρόμων και ονόματα τοπωνυμίων της Κύπρου. Παράλληλα, σε ορισμένους δρόμους εντός των τειχών, τα οθωμανικά ονόματα διατηρήθηκαν με μικρές προσαρμογές (π.χ. «Ταμπάχ-χανέ» → δρόμος των βυρσοδεψών).
Από τους πρώτους δρόμους που απέκτησαν ονόματα ήταν: Οδός Λήδρας – από την αρχαία κυπριακή πόλη Λήδρα, Οδός Ονασαγόρου – προς τιμήν του βασιλιά της Σαλαμίνας, Ονασαγόρα, Οδός Ερμού – από τον θεό του εμπορίου Ερμή λόγω των πολλών καταστημάτων, Οδός Στασάνδρου – από τον βασιλιά Στασάνδρο του Κιτίου, Οδός Στασίνου – από τον βασιλιά Στασίνο της Σαλαμίνας.
Πηγή
- Μεγάλη Κυπριακή Εγκυκλοπαίδεια
- www.polignosi.com