Μακάριος Αρκολέων επίσκοπος

Image

Ορθόδοξος επίσκοπος Αμμοχώστου που εξελέγη στο αξίωμα αυτό σε μία καίρια, δραματική και επικίνδυνη στιγμή, τον Οκτώβριο του έτους 1570, ενώ δηλαδή η Αμμόχωστος ήδη επολιορκείτο από τους Οθωμανούς. Η εκλογή του στο αξίωμα του επισκόπου Αμμοχώστου μαρτυρείται από βενετικά έγγραφα και ιδίως από επίσημο έγγραφο ημερομηνίας 1η Φεβρουαρίου 1571, με το οποίο οι αρχές της Βενετίας επικύρωναν ή ορθότερα αναγνώριζαν την εκλογή. Το έγγραφο αυτό ήταν απαντητικό σε επιστολή/ αναφορά του διοικητή της πολιορκημένης Αμμοχώστου Μαρκαντωνίου Βραγαδίνου, ημερομηνίας 31 Οκτωβρίου 1570. Με το έγγραφο αυτό ο Βραγαδίνος πληροφορούσε τις αρχές στη Βενετία ότι είχε πεθάνει ο μη κατονομαζόμενος Ορθόδοξος επίσκοπος Αμμοχώστου και είχε ήδη εκλεγεί ο διάδοχός του, που ήταν ο Μακάριος Αρκολέων (Macario Arcoleo).

 

Αναφέρεται επίσης ότι ο Αρκολέων, μέχρι και την εκλογή του στο επισκοπικό αξίωμα, υπηρετούσε ως οικονόμος στο ναό του Αγίου Συμεών στην Αμμόχωστο. Ο ναός αυτός, ερειπωμένος σήμερα, βρισκόταν ακριβώς δίπλα από τον μεγαλόπρεπο ναό του Αγίου Γεωργίου των Ελλήνων, με τον οποίο μάλιστα εφάπτεται. Ήταν πολύ αρχαιότερος του ναού του Αγίου Γεωργίου και θεωρείται ότι υπήρξε για κάποιο διάστημα ο Ορθόδοξος καθεδρικός ναός της πόλης.

 

Η εκλογή του Μακαρίου Αρκολέοντος ως επισκόπου Αμμοχώστου σε μία περίοδο κρίσιμη και επικίνδυνη, φανερώνει ότι, τουλάχιστον κατά τα πρώτα στάδια πολιορκίας της πόλης κατεβάλλετο κάθε προσπάθεια ώστε η ζωή εντός αυτής να συνέχιζε όσο το δυνατόν ομαλότερα. Η Λευκωσία είχε ήδη αλωθεί από τους Τούρκους και λεηλατηθεί στις 9 Σεπτεμβρίου 1570 και η Κερύνεια είχε παραδοθεί μία εβδομάδα αργότερα, ενώ η υπόλοιπη ανοχύρωτη και ανυπεράσπιστη Κύπρος βρισκόταν στο έλεος των Τούρκων εισβολέων. Μόνη εστία αντίστασης παρέμεινε η Αμμόχωστος, όπου όμως επικρατούσε η αισιοδοξία ότι σύντομα θα κατέφθανε η μεγάλη βοήθεια από τη Δύση.

 

Αυτή η βοήθεια δεν έφθασε ποτέ και τελικά η Αμμόχωστος αναγκάστηκε να παραδοθεί νωρίς τον Αύγουστο του 1571. Παρά δε τη συμφωνία παράδοσης της πόλης, ακολούθησε άγρια σφαγή και λεηλασία. Δεν είναι γνωστή η τύχη του επισκόπου Μακαρίου Αρκολέοντος μετά τη πτώση της πόλης. Είναι μόνο γνωστό, από αναφορά του σύγχρονου ιστορικού Στέφανου Λουζινιανού, ότι τον επόμενο χρόνο, 1572, οι νέοι κατακτητές αναγνώρισαν ως Ορθόδοξο επίσκοπο Αμμοχώστου ένα μη κατονομαζόμενο ιερωμένο καταγόμενο από την Κρήτη.

 

Κατά μία άποψη, ο επίσκοπος αυτός πιθανό να ήταν ο Μακάριος Αρκολέων, δεδομένου του ότι πιθανότατα καταγόταν από την Κρήτη, όπου είχε ακμάσει η μεγάλη και παλαιά οικογένεια των Αρκολεόντων. Είναι λοιπόν πιθανό ο Μακάριος Αρκολέων να είχε επιβιώσει κατά την 11μηνη πολιορκία της Αμμοχώστου και τον επόμενο χρόνο από τη πτώση της οι Τούρκοι να του αναγνώρισαν το αξίωμα που ήδη κατείχε.